Performans
Czerkieska piękność. Performans Elif Özbay
Program towarzyszący wystawie Miasto kobiet
MIEJSCE
Audytorium
JĘZYK
Angielski
WSTĘP
Wolny dzięki współpracy z marką Audi
Elif Özbay, Kolaż obrazów, 2026
W swoim performensie Elif Satanaya Özbay mierzy się ze stereotypem Czerkieskiej piękności, spopularyzowanym w XIX wieku przez widowiska i wystawy organizowane przez amerykańskiego biznesmena i impresario P.T. Barnuma. Przedstawiane na scenie jako piękne, egzotyczne uchodźczynie, czerkieskie kobiety stawały się ucieleśnieniem fantazji o czystości, niewoli i inności. Performensowi, który łączy formułę wykładu i magicznej inkantacji, towarzyszy grana na żywo czerskieska muzyka akordeonowa.
Zamiast odgrywać rolę Czerkieskiej piękności na nowo, Özbay krytycznie analizuje i dekonstruuje opowieści i obrazy składające się na ten stereotyp. Artystka łączy ze sobą dokumenty historyczne, dzienniki z podróży, orientalistyczne malarstwo, gotycką literaturę i historię mówioną. Recytując ich fragmenty, jednocześnie ucieleśnia je i nadaje im nowe, współczesne znaczenia. Przeplata folklor z postaciami wampirycznymi, letargicznym snem Królewny Śnieżki i zabalsamowanymi ciałami wystawionymi na pokaz w szklanych trumnach, opowiadając o mechanizmach konserwacji, zniekształcania i konsumpcji tego, co uznajemy za piękne. Stawiając siebie w roli zarówno badaczki, jak i performerki, Özbay inscenizuje niestabilne życie opowieści o Czerkieskich pięknościach: jak przetrwały one stulecia, kto ma prawo do ich snucia oraz jakie formy przemocy i pożądania wciąż ze sobą niosą.
Kuratorki: Michalina Sablik i Vera Zalutskaya
Elif Özbay, fot. Trees Heil