Dyskusja
Zaciemnienie pola. Debata Magazynu SZUM
06.11.2026 18:00–20:00
MIEJSCE
Audytorium
JĘZYK
Polski
WSTĘP
Wolny dzięki współpracy z marką Audi
Karolina Szwed, World Money (cafe Amatorska), 2025
olej na płótnie, 40 x 50 cm, dzięki uprzejmości artystki
Punktem wyjścia trzeciej debaty organizowanej przez Magazyn Szum we współpracy z Muzeum Sztuki jest esej Zuzanny Stempskiej Zaciemnienie pola. O prawie do nieprzejrzystości w młodej polskiej sztuce. Autorka przekonuje w nim, że coraz powszechniejsza w młodej polskiej sztuce nieprzejrzystość i hermetyczność może być strategią obronną przed presją wymaganiami, jakie przed twórcami stawiają instytucje, programy grantowe i rynek. O tym czy czas jasnych komunikatów, wyrazistych stanowisk i eksponowania tożsamości twórców dobiega końca porozmawiają Zuzanna Stempska, artystka Zuza Golińska i kuratorka MSN-u Jagna Lewandowska. Spotkanie poprowadzi Piotr Policht.
Czy czas konfesyjnych, tożsamościowych narracji dobiegł końca? W najnowszej polskiej sztuce coraz częściej to, co dotąd podawane było na tacy, bywa zasłonięte, rozmyte albo ustawione tak, że trzeba się schylić, przecisnąć lub zmrużyć oczy, by cokolwiek zobaczyć. Czy to zaledwie rynkowa moda, czy wręcz przeciwnie – akt sprzeciwu osób artystycznych wobec utowarowienia wszystkiego, z ich biografiami i tożsamością włącznie?
Jak przekonuje w opublikowanym na łamach „Szumu” eseju Zuzanna Stempska, hermetyczność może być strategią obronną, a nie błędem komunikacyjnym. Ale czy w rzeczywistości, w której przyszło nam funkcjonować, opór jest jeszcze możliwy, skoro rynek błyskawicznie potrafi przerobić go na estetyczne opakowanie? Czy można pozwolić sobie na wieloznaczność, jeśli instytucje, konkursy i galerie nagradzają formułowanie jasnych, dosłownych komunikatów? I wreszcie: co ta tendencja mówi o doświadczeniu pokolenia wychowanego na „nędznych obrazach”, a następnie wrzuconego w system, który oczekuje od niego emocjonalnego obnażania się?