Film
Śledztwo w sprawie obywatela poza wszelkim podejrzeniem
18.02.2026 19:00
Przed filmem zapraszamy na wprowadzenie Michała Oleszczyka, zaś po seansie odbędzie się dyskusja.
Raskolnikow zabił, by zbadać granice własnej moralności – antybohater Śledztwa w sprawie… zabija, by udowodnić że prawo jest bezsilne wobec społecznego prestiżu.
Niezapomniany Gian Maria Volonté wciela się w policyjnego inspektora rozkochanego we własnej bezkarności. Po perwersyjnym mordzie seksualnym podsuwa on organom prawa wszystkie potrzebne poszlaki… bo i tak nikt nie będzie podejrzewał osoby równie szanowanej, jak on.
Ta rozedrgana wizualnie (zwłaszcza w symfonii nerwowej transfokacji, jaką funduje naszym oczom operator Luigi Kuveiller), dzika polityczna satyra na absolutną bezczelność władzy wybrzmiewa z każdym rokiem coraz donośniej.
Film nie tylko otrzymał Oscara w kategorii Najlepszego Filmu Zagranicznego, ale i wywołał niemały polityczny skandal, profetycznie wplatając w akcję motyw zamachu bombowego (niesławny wybuch przy mediolańskim Placu Fontany z grudnia 1969 roku, inicjujący tzw. dekadę ołowiu we włoskim społeczeństwie, miał miejsce po zakończeniu zdjęć, ale przed premierą).
Niezapomniany Gian Maria Volonté wciela się w policyjnego inspektora rozkochanego we własnej bezkarności. Po perwersyjnym mordzie seksualnym podsuwa on organom prawa wszystkie potrzebne poszlaki… bo i tak nikt nie będzie podejrzewał osoby równie szanowanej, jak on.
Ta rozedrgana wizualnie (zwłaszcza w symfonii nerwowej transfokacji, jaką funduje naszym oczom operator Luigi Kuveiller), dzika polityczna satyra na absolutną bezczelność władzy wybrzmiewa z każdym rokiem coraz donośniej.
Film nie tylko otrzymał Oscara w kategorii Najlepszego Filmu Zagranicznego, ale i wywołał niemały polityczny skandal, profetycznie wplatając w akcję motyw zamachu bombowego (niesławny wybuch przy mediolańskim Placu Fontany z grudnia 1969 roku, inicjujący tzw. dekadę ołowiu we włoskim społeczeństwie, miał miejsce po zakończeniu zdjęć, ale przed premierą).
Nieco zapomniany Elio Petri był jednym z gorętszych nazwisk kina światowego przełomu lat 1960-tych i 1970-tych. Zrealizował w tym czasie w sumie aż pięć filmów z charyzmatycznym Volontém; o ile Śledztwo… otrzymało Oscara za FIlm Zagraniczny, o tyle już następny – Klasa robotnicza idzie do raju z 1972 roku – doczekał się Złotej Palmy w Cannes. Wspólnie z późniejszą czarną komedią Własność nie pochodzi już z kradzieży (1973) filmy te tworzą marksistowską „trylogię neurozy” Petriego, obrazującą rozbicie świadomości jednostkowej, uwikłanej w zabójcze sprzeczności korporacyjnego kapitalizmu.
[Michał Oleszczyk]
