Film

Diabeł

Film i prelekcja Michała Oleszczyka

29.11.2026 12:00
W andrzejkowe popołudnie zapraszamy na dwa seanse z najsłynniejszymi Andrzejami polskiego kina! Andrzej Wajda i Andrzej Żuławski przez całe swoje twórcze biografie pozostawali w dynamicznej, skomplikowanej relacji i nieoczywistym artystycznym dialogu.

Wajda był dla Żuławskiego wzorem (praca magisterska Żuławskiego była poświęcona Kanałowi), mentorem (dzięki asystenturze na planach Wajdy, z Popiołami na czele), a w końcu także antagonistą, kiedy obydwaj walczyli o obecność swego kina na arenie międzynarodowej (w konkursie canneńskim 1981 pokazano zarówno Opętanie Żuławskiego, jak i Człowieka z żelaza Wajdy).

Wiele ich filmów układa się w pary. Obaj zaadaptowali Biesy Dostojewskiego we Francji (Wajda w Biesach, Żuławski w Kobiecie publicznej). Obaj sięgnęli po Idiotę tegoż autora (Wajda w Nastazji, Żuławski we wcześniejszej Narwanej miłości) i obaj nakręcili filmy o młodych kobietach z klasy ludowej przeżywających duchową i cielesną udrękę w Polsce czasu transformacji w rytm muzyki Andrzeja Korzyńskiego (Szamanka vs. Panna Nikt).

W te Andrzejki przyjrzymy się ich pierwszemu nieoczywistemu dwugłosowi…

Przed obydwoma filmami prelekcję wygłosi Michał Oleszczyk (Wydział „Artes Liberales” UW).

Na każdy z seansów obowiązują oddzielne bilety. 
Powstała w ramach Zespołu Filmowego X (kierowanego przez Andrzeja Wajdę) w roku 1972, ale odesłana na półki aż do roku 1988 historyczna fantasmagoria Andrzeja Żuławskiego przedstawia drugi rozbiór Polski jako rodzaj makabrycznego ekscesu, w którym energie narodowe i seksualne ulegają hipnotycznemu przemieszaniu.

W centrum opowieści stoi demoniczny i uwodzicielski Jakub (Wojciech Pszoniak), agent chaosu i zmiany, krążący pomiędzy warstwami rozpadającego się polskiego społeczeństwa. Rozegrany głównie pod osłoną nocy Diabeł, pulsujący w rytm muzyki Andrzeja Korzyńskiego, jest filmowym gusłem, odprawionym nad ciałem narodu miotającego się między życiem a śmiercią; zjednoczeniem a dezintegracją…

[Michał Oleszczyk] 
Home|Program|
Diabeł