Henryk Streng/Marek Włodarski i modernizm żydowsko-polski

Henryk Streng/Marek Włodarski i modernizm żydowsko-polski

Wystawa skupia się na twórczości polsko-żydowskiego modernisty Henryka Strenga/Marka Włodarskiego (1898–1960), malarza aktywnego w międzywojennym Lwowie i powojennej Warszawie.

Wystawa nie jest jednak pokazem monograficznym, gdyż Streng/Włodarski to przede wszystkim postać, która rozbija stare sposoby myślenia o sztuce polskiej w XX stuleciu i wspiera dekolonizowanie wiedzy o kulturze w tej części Europy. Twórca oryginalnego modernizmu i zarazem nieortodoksyjny socrealista. Artysta czerpiący z kultury polsko-żydowskiej i ocalały z Holokaustu, który pozostał przy tożsamości zagładowej. Świadek historii obarczony dehumanizującym doświadczeniem dwóch totalitaryzmów, nazizmu i stalinizmu. Śledząc jego losy i twórczość, wystawa daje wgląd w zjawiska artystyczne o fundamentalnym znaczeniu dla Europy Środkowo-Wschodniej przed, w trakcie i po II wojnie światowej. Zamiast odniesień do awangardy francuskiej, uwidacznia lokalne adaptacje modernizmu. Zza fasadowego socrealizmu wydobywa szerokie spektrum sztuki zaangażowanej społecznie w postaci faktorealizmu lat 30. i nowoczesnej sztuki socjalistycznej z przełomu lat 40. i 50. W miejsce wykluczającej, bo zbyt jednorodnej wizji kultury polskiej podkreśla złożoną tożsamość, w której mieści się polsko-żydowsko-ukraiński tygiel kulturowy wieloetnicznego Lwowa. Stawia wreszcie w centrum uwagi graniczne doświadczenia wojenne, które odcisnęły się w artefaktach obozowych, obiektach artystycznych i ingerencjach w dzieła sztuki.
 

***

Генрик Штренґ/Марек Влодарський і єврейсько-польський модернізм

 

Виставка зосереджується на творчості польсько-єврейського модерніста Генрика Штренґа / Марека Влодарського (1898–1960), художника, що активно діяв у міжвоєнному Львові і повоєнній Варшаві. Утім це не монографічне представлення, позаяк Штренґ / Влодарський – це передовсім постать, яка руйнує старі способи мислення про польське мистецтво в ХХ ст. і підтримує деколонізацію уявлень про культуру цієї частини Європи. Творець оригінального модернізму, а рівночасно неортодоксійний соцреаліст. Митець, що черпав з польсько-єврейської культури і вцілів під час Голокосту, та залишився з геноцидною ідентичністю. Свідок історії, обтяжений дегуманізуючим досвідом двох тоталітаризмів: нацизму і сталінізму. Показуючи його долю і творчість, виставка знайомить з мистецькими явищами, що мають фундаментальне значення для Центрально-Східної Європи до, під час і після Другої світової війни. Замість алюзій до французького авангарду, вона увиразнює локальні адаптації модернізму. З-за фасадного соцреалізму виймає широкий спектр соціально ангажованого мистецтва у вигляді фактореалізму 1930-х рр. і сучасного соціалістичного мистецтва зі зламу 40-50-х рр. ХХ ст. Замість виключної, бо надто однорідної, візії польської культури, вона підкреслює складну ідентичність, у якій міститься польсько-єврейсько-український культурний тигель багатонаціонального Львова. Врешті ставить у центр уваги граничний воєнний досвід, який залишив відбиток у концтабірних артефактах, мистецьких об’єктах і втручанні у твори мистецтва.
 

Kurator
Piotr Słodkowski

Produkcja
Maria Nowakowska, Joanna Turek, Szymon Żydek

Projekt architektoniczny
Studio Robot

Identyfikacja wizualna 
Full Metal Jacket

Opracowanie graficzne wystawy
Studio Robot

Teksty
Piotr Słodkowski

Redakcja
Kacha Szaniawska

Tłumaczenia
Piotr Szostak, Paul Vickers

Promocja
Marta Bartkowska, Jozefina Bartyzel, Aleksandra Długołęcka, Iga Winczakiewicz

Konserwacja
Joanna Dziewanowska-Stefańczyk, Michał Kożurno

Koordynator programu publicznego
Paweł Nowożycki

Program edukacyjny
Paweł Brylski, Dominika Jagiełło, Marta Przasnek, Marta Przybył, Jolanta Woch i zespół edukacji „Użyj Muzeum”

Realizacja wystawy
Jakub Antosz, Marek Franczak, Piotr Frysztak, Szymon Ignatowicz, Jan Jurkiewicz, Aleksander Kalinowski, Yank Malikov, Grzegorz Ostromecki, Paweł Ostromecki, Paweł Sobczak, Marcin Szubiak, Michał Ziętek

Przewodnik po wystawie
streng.artmuseum.pl

Projekt strony internetowej
Huncwot, Daniel Woźniak

Współpraca
Maria Beburia, Meagan Down, Taras Gembik, Joanna Kasperowska, Andrzej Kowalski, Hubert Kowalski, Agnieszka Kosela, Katarzyna Król, Anna Nagadowska, Dagmara Rykalska

Zobacz także:

Wydarzenia towarzyszące wystawie: