Walczące obrazy
Oprowadzanie filozoficzne po wystawie „Nigdy więcej”

  • Walczące obrazy
    fot. Kuba Mozolewski

Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie zaprasza na spotkanie, które będzie okazją do wspólnego zastanowienia się nad siłą oddziaływania obrazów na postawy odbiorców oraz nad ich wpływem na społeczeństwo i politykę.

Odpowiedzi badaczek i badaczy na pytanie, jak rozumieć dzieło sztuki, bywają rozmaite. Niektórzy proponują skoncentrować się na jego historycznych uwarunkowaniach, starając się zbadać do granic dostępne źródła i recepcje dzieła. Inni natomiast proponują skupić się na wartości estetycznej dzieła, która, jak się wydaje, wykracza poza zdroworozsądkowy opis historyczny i stawia na uniwersalną aktualność dzieła. Napięcie między tymi dwoma stanowiskami można zaprezentować w postaci pary pojęć: mit – aktualność. Z tej pary wybierają nie tylko teoretycy, jest to też problem dotyczący artystów. Jednak istnieje jeszcze trzecia możliwość rozumienia dzieła sztuki. Wartość dzieła można mierzyć siłą jego oddziaływania na masy i politykę.

Na początku XX wieku Walter Benjamin pisał, że rosnące znaczenie mas powoduje zanikanie aury dzieła sztuki. Techniki mechanicznej reprodukcji i fotografia rozbiły autorytet dzieła sztuki, wyzwalając je od rytuału, z którym było ono dotychczas związane. Sztuka, która straciła oparcie w rytuale, znajduje je w polityce.

Wystawa „Nigdy Więcej” konfrontuje nas z szerokim wyborem dzieł, które funkcjonowały głęboko zanurzone w rzeczywistości społecznej i politycznej ich czasów. Zaprezentowani na wystawie autorzy i autorki sytuują się w tradycji sztuki zaangażowanej. Za pośrednictwem swoich prac artyści starają się walczyć z wojną i faszyzmem. Wspólny spacer po wystawie będzie okazją do przyjrzenia się rozmaitym technikom tej walki oraz do zastanowienia się nad odwiecznym pytaniem o związki sztuki i polityki.

Głównym celem oprowadzania będzie zapoznanie gości z aktualną wystawą, który zostanie zrealizowany w horyzoncie filozoficznym. Spotkania w ramach cyklu oprowadzań filozoficznych mają być okazją do poszukiwania tego, co wspólne dla sztuki i filozofii, dzieła mają prowokować do zadawania filozoficznych pytań, a teoretyczne myśli mają zostać ukonkretnione dzięki poszczególnym dziełom sztuki.

Między sztuką a filozofią nie ma ostrej granicy, dziedziny te przenikają się, obie pomagają nam lepiej rozumieć świat, innych i nas samych. Zarówno sztuka jak i filozofia zadają nam pytania, prowokując do poszukiwania odpowiedzi, jednak różnica leży w medium – sztuka posługuje się wizualnością i doświadczeniem, natomiast filozofia jest sferą pojęć i dyskursywnego języka.

Wysiłek filozofowania trafnie wyraża metafora drogi, podejmowanie myślenia jest
nieprzewidywalne, czasami pewne ścieżki prowadzą nas do pięknych widoków, a czasami pewne drogi okazują się ślepe. Żywiołem filozofii jest rozmowa, dlatego postaramy się uniknąć formy wykładu, a skupimy się na dialogowaniu. Zapraszamy do wspólnej podróży, której kierunek będzie zależał również od Państwa! 

Adrian Krupa, miłośnik filozofii zafascynowany światem sztuki współczesnej, który szuka związków między sztuką a filozofią w celu lepszego rozumienia świata i nas samych. Adrian pracuje jako opiekun publiczności w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie oraz jest doktorantem w zakresie filozofii na Uniwersytecie Warszawskim. Jego zainteresowania badawcze dotyczą fenomenologii, filozofii hermeneutycznej i estetyki.

Bernard Wnuk, student MISH UW. Interesuje się sztuką polską po 1945, performance i XX w. francuską filozofią.

Zobacz także:

Wystawa i inne archiwalne wydarzenia towarzyszące:

14:00 Oprowadzanie Niedzielny spacer po wystawie„Nigdy więcej. Sztuka przeciw wojnie i faszyzmowi w XX i XXI wieku” MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
18:00 Oprowadzanie Wtorek w Muzeum z wystawą„Nigdy więcej. Sztuka przeciw wojnie i faszyzmowi w XX i XXI wieku” MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
15:00 Oprowadzanie Popołudnie w Muzeumz wystawą „Nigdy więcej. Sztuka przeciw wojnie i faszyzmowi w XX i XXI wieku” MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
18:00 Oprowadzanie Po co sztuka aktywistkom?Punkty widzenia: oprowadzanie dyskusyjne MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
16:00 Oprowadzanie Dojrzali Wspanializapraszają na wspólne oglądanie wystaw z Bogną Stefańską MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
12:30 Oprowadzanie Gdy sztuki piękne nie zawsze są piękneRozmowy o wystawie „Nigdy więcej” MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
17:00 Spotkanie Jaka demokracja dla pokoju na świecie?Spotkanie z Marcinem Gerwinem MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
18:00 Oprowadzanie Piątkowy wieczór z wystawą„Nigdy więcej. Sztuka przeciw wojnie i faszyzmowi w XX i XXI wieku” MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa
12:00 Warsztaty Znaki wielkich słówWarsztaty rodzinne w PJM MUZEUM nad Wisłą
Wybrzeże Kościuszkowskie 22 (Skwer Kpt. S. Skibniewskiego "Cubryny"), Warszawa