Formy podstawowe
II edycja

Formy podstawowe

Formy podstawowe to cykliczny program skierowany do uczennic i uczniów od czwartej do ósmej klasy szkoły podstawowej, realizowany przez Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie i Edukacyjną Fundację im. Romana Czerneckiego. W tym roku odbędzie się jego druga edycja. Także i tym razem w ramach programu powstaje pudełko mieszczące w sobie „uśpioną” wystawę, która w każdej chwili może się zmaterializować w kształcie wybranym przez uczniów, wspieranych przez kadrę nauczycielską i zespół edukacji Muzeum.

Pudełka są rozsyłane do wybranych szkół w różnych częściach Polski. W pierwszej edycji, w roku szkolnym 2021/2022, trafiły m.in. do Szczekocin, Pogorzałek i Rozdrażewa. Dzieła sztuki realizowane w tamtejszych podstawówkach służyły jako pomoce dydaktyczne (praca Goshki Macugi), zmieniały wystrój sal (Kasper Bosmans), pomagały w organizowaniu klubów czytelniczych (Slavs and Tatars), inicjowały happeningi (Sharon Lockhart) czy też zmieniały szkolne regulaminy (Mikołaj Moskal).

W pierwszej edycji Form podstawowych pudełko zawierało ćwiczenia, narzędzia i instrukcje stworzone przez wspomnianych wyżej artystów, a także: Pawła Althamera, Gabo Camnitzera, Ramonę Nagabczyńską, Agnieszkę Polską, Katarzynę Przezwańską i Olgę Micińską.

Pudełko drugiej odsłony, przygotowane na rok szkolny 2022/2023, trafi ponownie do dziesięciu szkół z całego kraju, a także – w ramach poszerzania międzyinstytucjonalnych współprac – do pięciu instytucji kultury, które będą na miejscu pracować z gronem pedagogicznym oraz uczennicami i uczniami. W projekt włączają się Miejski Ośrodek Sztuki w Gorzowie Wielkopolskim, Biuro Wystaw Artystycznych Ostrowiec Świętokrzyski, Goyki 3 Art Inkubator w Sopocie, Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu oraz Biuro Wystaw Artystycznych w Tarnowie.
Tegoroczne wydanie składa się z prac Tareka Atouiego, Maximiliane Baumgartner, Alicji Bielawskiej, Kati Buchatskiej, Dory Garcii, Prabhakara Pachputego, Joanny Piotrowskiej & Bożeny Rydlewskiej, Raqs Media Collective, Jaśminy Wójcik i kolektywu Zakole.


Wystawa – zaprojektowana w formie artystycznych ćwiczeń i obiektów umieszczonych w pudełku – odwołuje się do tradycji historii sztuki: postaci Marcela Duchampa i jego wystawy podróżującej w walizce czy też „Ffluxkits”, czyli pudełek przygotowywanych przez artystów związanych z ruchem Fluxus, które zawierały m. in. partytury, modele, nagrania audio, gry, puzzle i szablony. Formy podstawowe odnoszą się także do innych eksperymentów związanych ze sztuką i edukacją podejmowanych w XX i XXI wieku, takich jak Pure Consciousness – zainicjowaną w 1998 roku serią wystaw On Kawary, które miały miejsce w przedszkolach. Obrazy japońskiego konceptualisty mogły posłużyć jako narzędzia dydaktyczne wspomagające naukę dni tygodnia i cyfr.

Program jest realizowany w klasach i na korytarzach szkolnych, w salach gimnastycznych i na boiskach. Wystawa umieszczona w pudełku może być przygotowywana wielokrotnie i interpretowana na rozmaite sposoby (poprzez każdorazową selekcję fragmentów, inny dobór skali i kolorów itp.). Za jej pomocą stawiamy pytania: co możemy zrobić ze sztuką? Czym może być wystawa? Czego możemy się nauczyć od artystek i artystów? Czy poprzez kontakt ze sztuką powstaje wiedza? I w końcu: jak rozumieć sztukę lub jak czerpać przyjemność z jej nierozumienia?

Formy podstawowe zostały zainspirowane inicjatywą School Prints [Druki szkolne], którą realizowano przez chwilę w Wielkiej Brytanii tuż po drugiej wojnie światowej. Zestaw litografii stworzonych przez grupę uznanych artystów trafił wówczas do szkół podstawowych. Były to dzieła m.in.: Barbary Jones, Henriego Matisse’a, Henriego Moore’a, Johna Nasha czy Pabla Picassa.

Program Formy podstawowe powstaje pod opieką kuratorską Sebastiana Cichockiego i Heleny Czerneckiej.

Projekt realizowany w ramach współpracy Muzeum Sztuki Nowoczesnej w
Warszawie i Edukacyjnej Fundacji im. Romana Czerneckiego.

Zespół kuratorski: Sebastian Cichocki, Helena Czernecka

Projekt pudełka: Michał Sikorski TŁO

Projekty graficzne: Zofia Kofta

Koordynatorka produkcji: Marta Wójcicka

Koncepcja procesu edukacyjnego i koordynacja: Anna Grajewska, Marta Przybył

Konsultacja merytoryczna: Aleksandra Saczuk, Urszula Arciszewska (Fundacja EFC)

Teksty: Sebastian Cichocki, Helena Czernecka, Jakub Depczyński, Bogna Stefańska 

Redakcja tekstów: Kinga Gałuszka

Tłumaczenia: Joanna Majewska-Grabowska, Łukasz Mojsak

Komunikacja: Józefina Bartyzel, Marlena Dudzic, Weronika Regosz, Anna Szałas

Artyści: Tarek Atoui, Maximiliane Baumgartner, Alicja Bielawska, Katya Buchatska, Dora Garcia, Prabhakar Pachpute, Joanna Piotrowska & Bożka Rydlewska, Raqs Media Collective, Jaśmina Wójcik, kolektyw Zakole

Edukatorki: Alicja Czyczel, Aleksandra Górecka, Agnieszka Kowalska-Kucharczyk, Magdalena Kreis, Aleksandra Kubisztal, Justyna Łada, Dominika Malska, Barbara Mołas, Katarzyna Solińska, Katarzyna Szul, Aleksandra Trościankowska, Marta Węglińska (Kobalt Migrating Platform), Katarzyna Witt, Hanna Zwierzchowska

Nauczycielki: Agnieszka Dąbrowska-Woźniak, Marta Dobrowolska-Wesołowska, Małgorzata Dyrkacz, Ewa Kempska, Bogusława Kostka, Agnieszka Kutera, Mariola Kutyła, Danuta Przybysz, Małgorzata Sokołowska, Agnieszka Świerblewska, Katarzyna Tamulis, Magdalena Trusz, Katarzyna Waluda, Kinga Wiecha, Kinga Zaleska

Szkoły:
Niepubliczna Podstawowa Szkoła Montessori z siedzibą w Warszawie,
Szkoła Podstawowa nr 5 im. P. Maciejowskiej w Bytomiu,
Szkoła Podstawowa im. A. Skupnia-Florka w Gliczarowie Górnym,
Zespół szkół im. W. Kochowskiego w Goleniowach,
Szkoła Podstawowa nr 13 z Oddziałami Integracyjnymi i Oddziałami Sportowymi im. A. Fiedlera w Gorzowie Wielkopolskim,
Szkoła Podstawowa im. Św. Królowej Jadwigi w Maćkówce,
Szkoła Podstawowa im. J. A. Maklakiewicza w Mszczonowie,
Szkoła Podstawowa im. A. Fiedlera i Armii Krajowej w Raszkowie,
Publiczna Szkoła Podstawowa Nr 5 im. S. Żeromskiego w Ostrowcu Świętokrzyskim,
Szkoła Podstawowa z Oddziałami Integracyjnymi nr 9 im. Gen. W. Sikorskiego w Sopocie,
Szkoła Podstawowa nr 3 im. M. Konopnickiej w Tarnowie,
Szkoła Podstawowa im. bł. ks. J. Balickiego w Ujeznej,
Szkoła Podstawowa nr 351 im. B. Prusa w Warszawie,
Szkoła Podstawowa nr 128 im. M. Skłodowskiej-Curie przy zespole Szkolno-Przedszkolnym nr 9 w Warszawie,
Szkoła Podstawowa nr 77 im. W. Zieleńczyk z siedzibą w Warszawie.

Instytucje:
Biuro Wystaw Artystycznych w Ostrowcu Świętokrzyskim,
Biuro Wystaw Artystycznych w Tarnowie,
Centrum Sztuki Współczesnej Kronika,
Goyki 3 Art Inkubator w Sopocie,
Miejski Ośrodek Sztuki w Gorzowie Wielkopolskim. 

Zobacz także: