NOWE FORMY GLOBALNEJ PRZEMOCY WYTWARZANE PRZEZ KAPITALIZM
Debata

  • NOWE FORMY GLOBALNEJ PRZEMOCY WYTWARZANE PRZEZ KAPITALIZM
    Dzięki uprzejmości Biennale Warszawa

Muzeum Sztuki Nowoczesnej zaprasza na debatę z udziałem Marii Świetlik i Macieja Koniecznego, którą poprowadzi Przemysław Wielgosz.

Kiedy nadzieja na przezwyciężenie neoliberalnego kapitalizmu się oddala, horyzont polityczny brunatnieje. Wraz ze wzrostem wpływów skrajnej, post-faszystowskiej prawicy w życiu publicznym zaczyna się szerzyć przemoc. Przemoc – dyskursywna, symboliczna i fizyczna – staje się odpowiedzią na lęk związany z egzystencją w świecie nieprzewidywalnych zmian, nieoczekiwanych wydarzeń i niepewnego jutra.

Prawica potrafi grać tym lękiem, tak aby nie przerodził się on w społeczny gniew i rebelię wobec panującego systemu. Wzmacnia go zatem, rozbudza i przekierowuje na najbardziej wrażliwe i podatne grupy społeczne, jak uchodźcy. Realny gniew związany z nierównościami społeczno-ekonomicznymi, wywłaszczeniami, gentryfikacją, prekarną pracą, społeczną i ekonomiczną degradacją klasy robotniczej i średniej, skanalizowany zostaje na tych, którzy zmuszeni zostali do opuszczenia swoich domów i podróży w celu zachowania podstawowych warunków do życia dla siebie i swoich rodzin. Dlatego coraz ważniejsze staje się zrozumienie archeologii zwrotu prawicowego i prawicowego populizmu.

Nie wystarczy powtarzanie tez o powracającej historii i przywoływanie schematów działania faszystowskiej i nacjonalistycznej prawicy z pierwszej połowy XX wieku; dzisiejsza prawica jedynie remiksuje dawne języki i strategie, w istocie tworząc paczłorkowy, czasem wewnętrznie sprzeczny, ale działający w praktyce projekt, który jest odpowiedzią na aktualną sytuację globalnego kapitalizmu, określonego przez finansjeryzację, ultraszybki, płynny kapitał, rozmaite formy neokolonialnego wyzysku. Przemoc zastępuje w nim skompromitowaną politykę, hierarchia formalną równość, która została realnie podważona przez neoliberalny kapitalizm, wreszcie lojalność wobec grupy etno-kulturowej wypiera identyfikację klasową i ponadetniczne formy obywatelstwa.

Przemoc imperialnych wojen i konfliktów zbrojnych o nieokreślonym statusie prowadzonych przez państwa, agencje ochrony, milicje religijne i partyjne, armie prywatnych korporacji i zwykłe gangi rozlewa się na ogromnych obszarach globalnego Południa. Wyprodukowały one ok. 60 milionów uchodźców, którzy są częścią największej w historii liczby migrantów (250 mln). Naga przemoc dotyczy też stosunków pracy. Na świecie jest dziś 40 milionów nowoczesnych niewolników, z których większość to ludzie, którzy za przymusową pracę nie otrzymują żadnego wynagrodzenia. Oba zjawiska są ze sobą ściśle powiązane – to właśnie migranci i uchodźcy najbardziej narażeni są na niewolniczy wyzysk. Oba zjawiska to część procesu akumulacji pierwotnej kapitału, powracającego w okresach kryzysów kapitalizmu i spowolnienia wzrostu gospodarczego. Grabież, wywłaszczenie, neokolonializm, niewolnictwo i migracje pojawiają się wtedy, gdy zwrot z inwestycji okazuje się niewystarczający, a krzywa wzrostu nurkuje lub staje się płaska.

Nie jest to jednak abstrakcyjny, zdelokalizowany proces. Jak podaje raport Global Slavery Index, w samej Polsce w 2016 r. żyło ponad 181 tysięcy nowoczesnych niewolników. Dlaczego to zjawisko jest niewidoczne, nieobecne w debacie publicznej? Dlaczego te nieprawdopodobne dane są tak mało znane? Gdzie są w Polsce niewolnicy i o jakich sytuacjach mówimy?

  

Prowadzenie: 

Przemysław Wielgosz ("Le Monde Diplomatique Edycja Polska")

Goście:

Maria Świetlik (Akcja Demokracja), Artur Domosławski (dziennikarz, Polityka), Maciej Konieczny (Partia Razem) 

Przemysław Wielgosz

Jest dziennikarzem i publicystą lewicowym. Redaktor naczelny „Le Monde diplomatique – edycja polska” oraz serii książkowej „Biblioteka Le Monde diplomatique” Na przełomie lat 80. i 90. działał w ruchu anarchistycznym. Redagował pismo „Rewolta” i działał w polityczno-artystycznej wspólnocie Komuna Otwock. Obecnie jest redaktorem naczelnym polskiego wydania miesięcznika „Le Monde diplomatique” oraz redaktorem naczelnym serii książkowych: Biblioteki Le Monde diplomatique i Biblioteki alternatyw ekonomicznych. Redagował również półrocznik polityczno-artystyczny „Lewą Nogą”. Publikował w „Nowym Robotniku”, „Nowym Tygodniku Popularnym”, „Trybunie”, „Recyklingu Idei”, „Wiadomościach Kulturalnych”, „Przeglądzie” i „Przekroju”. Jest m.in. autorem książki "Opium globalizacji" (2004), redaktorem i współautorem książek "Koniec Europy jaką znamy" (2013) i TTIP - pułapka transatlantycka (2015). "Dyktatura długu" (2016) oraz "Realny kapitalizm. Wokół teorii kapitału monopolistycznego" (2018) i współkurator wystawy "Uchodźcy obecni-nieobecni" w galerii księgarnia/wystawa (Kraków, listopad 2016). W swoich tekstach krytykuje globalny system kapitalistyczny i światową dominację USA. Popularyzuje myśl Róży Luksemburg.

Maria Świetlik

Działaczka, aktywistka, dziennikarka, od czterech lat angażuje się w kampanie przeciwko umowom o wolnym handlu – TTIP i CETA; członkini Akcja Demokracja i związku zawodowego Inicjatywa Pracownicza.

Maciej Konieczny

Działacz na rzecz włączania obywateli w podejmowanie decyzji o ważnych dla nich sprawach. Wcześniej przepracował wiele lat na śmieciówkach między innymi jako magazynier, dziennikarz, sprzedawca, menadżer kultury, ochroniarz, tłumacz, koordynator dużych imprez i pracownik fizyczny. Równolegle działałem w ruchu ATTAC Polska na rzecz demokracji, praw pracowniczych i opodatkowania spekulantów. Jest jednym z inicjatorów i założycieli Partii Razem.

 


 

Zobacz także:

Inne archiwalne wydarzenia z tego cyklu:

19:00 Spektakl Globalna Wojna Domowa Spektakl Biennale Warszawa MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
19:00 Spektakl Globalna Wojna Domowa Spektakl Biennale Warszawa MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
19:00 Spektakl REZYDENCJA ARTYSTYCZNA – POKAZ PRACY WARSZTATOWEJMARTHY BOUZIOURI MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
Warsztaty PLAYING - REPLAYINGWarsztaty Liny Majdalanie MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
19:00 Wykład PRZECIW-PRACA 1 CZY WYZWOLĄ NAS MASZYNY? MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
10:00 Seminarium PRZECIW-PRACA 1 CZY WYZWOLĄ NAS MASZYNY? SEMINARIUM MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
19:00 Warsztaty REZYDENCJA ARTYSTYCZNA – POKAZ PRACY WARSZTATOWEJ LINY MAJDALANIE PLAYING - REPLAYING MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
19:00 Wykład WYKŁAD - PRZECIW-PRACA 2MIGRANCI, PRACOWNICY LOKALNI I NOWE SOLIDARNOŚCI: PRZYPADEK WIELKIEJ BRYTANII MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa
10:00 Seminarium SEMINARIUM - PRZECIW-PRACA 2 MIGRACJA JAKO FORMA OPORU MUZEUM na Pańskiej
Pańska 3 , Warszawa