Miesiąc Dumy
Przypominamy

  • Miesiąc Dumy

    Widok wystawy „Pocałunek nie zabija. Ania Nowak i gościnie”, fot. Daniel Chrobak

Z okazji Miesiąca Dumy przypominamy nasze najważniejsze wystawy, wydarzenia i prace z kolekcji MSN-u związane ze społecznościami LGBT+ i działaniami na rzecz równości.

 

Wystawa „Pocałunek nie zabija. Ania Nowak i gościnie”

Choreograficzna wystawa Pocałunek nie zabija. Ania Nowak i gościni, na którą składają się performanse artystki, wykonywane zarówno przez nią samą, jak i zaproszone przez nią osoby. Motywem przewodnim wystawy Pocałunek nie zabija. Ania Nowak i gościnie była queerowa żałoba rozumiana jako żal po utracie praw, zdrowia oraz bliskich. Te doświadczenia powszechnie znane są osobom, które nie wpisują się w dominujący obraz świata ze względu na swoją tożsamość, tożsamość seksualną, pochodzenie, klasę czy stan zdrowia, także psychicznego. Jest to kolektywna opowieść o odmieńczości, „inności”, o życiu poza sztywnym gorsetem norm oraz o śmierci, żałobie i strategiach radzenia sobie ze stratą. Jak pisze Judith Butler w Ramach wojny: „Po życiu, którego nam nie żal, nie będziemy odbywać żałoby, ponieważ w istocie nigdy nie żyło, tzn. nigdy nie liczyło się jako życie”.

Jak mówić, myśleć i tworzyć niebinarnie? To pytania pojawiające się wokół wystawy choreograficznej Pocałunek nie zabija. Ania Nowak i gościnie kuratorowanej przez Michała Grzegorzka. Zadaliśmy je osobom aktywnie działającym na rzecz inkluzywnej komunikacji - Miłoszowi Przepiórkowskiemu ze Stowarzyszenia Lambda Warszawa i Annie Tess Gołębiowskiej-Kmieciak z Rady Języka Neutralnego.

Jak mówić, myśleć i tworzyć niebinarnie?


 

Wystawa „Daniel Rycharski. Strachy”

Wystawa Daniel Rycharski. Strachy był to przegląd działalności twórcy, który współpracując z tak różnymi grupami, jak stowarzyszenia rolnicze i religijne, koła gospodyń wiejskich czy aktywiści LGBT+, mierzył się ze społecznymi strachami i uprzedzeniami. Zebrane na wystawie obiekty opowiadały o pozornie sprzecznym doświadczeniu bycia jednocześnie wierzącym artystą i gejem. Rycharski pracuje w konserwatywnej, wiejskiej społeczności nad nowymi sposobami emancypacji i pyta o przynależność do wspólnoty religijnej i jej granice.
 

Prace z kolekcji MSN-u: Petrit Halilaj i Karol Radziszewski

Urodzony w Kosowie artysta Petrit Halilaj w pracy Czy wiesz, że tęcza świeci nawet nocą? wykorzystał tradycyjne kosowskie tkaniny artystyczne. Ta rzeźba-kostium ćmy, zakładana przez Halilaja podczas performansów, odnosi się także do procesu odkrywania własnej tożsamości. Czas spędzony wspólnie z matką stał się pretekstem do rozmów o jego seksualności i okazją do skonfrontowania się z wyobrażeniami społecznymi na temat męskości w jego rodzinie. Kostium ogromnej ćmy może być tu metaforą schronienia, skrywania się i swojej orientacji seksualnej pod osłoną nocy, ale również wskazywać na moc transformacji i nadzieję na nowe życie. Prace Petrita Halilaja prezentowane były na wielu międzynarodowych wystawach, w tym na Biennale Sztuki w Wenecji w 2017 roku, na którym to po raz pierwszy zaprezentował znajdującą się obecnie w kolekcji MSN-u rzeźbę.


Poczet Karola Radziszewskiego przedstawia wybitne nieheteronormatywne postaci z polskiej historii. Uproszczone, plakatowe wizerunki o mocnych konturach i pulsujących kontrastowych kolorach przedstawiają osoby tworzące polską kulturę i politykę od XI wieku do współczesności. Wśród nich znajdują się królowie Bolesław Śmiały i Władysław Warneńczyk, pisarze i pisarki jak Jarosław Iwaszkiewicz, Maria Konopnicka i Witold Gombrowicz, kompozytor Karol Szymanowski, czy historyczka literatury Maria Janion. Tytuł serii nawiązuje do Pocztu królów i książąt polskich – cyklu rysunków Jana Matejki z lat 1890–1892, którego reprodukcje przez lata zdobiły wnętrza wielu polskich szkół. W ten sposób Radziszewski stawia pytania nie tylko o historię Polski i miejsce mniejszości seksualnych, ale także o polski system edukacji, autorytety i wartości przekazywane dzieciom i młodzieży.


Jak mówić i pisać o osobach LGBTQIAP+

4 czerwca 2024 roku ukazała się trzecia edycja poradnika „Jak mówić i pisać o osobach LGBTQIAP+” stworzona przez działaczkę społeczną Ygę Kostrzewę, publicystę Marcina Dzierżanowskiego, osobę aktywistyczną Grzegorza Miecznikowskiego oraz dziennikarkę „Newsweeka” Karolinę Rogalską. Inicjatywa powstała z okazji Miesiąca Dumy 2024.